SUMARIU BADAK

Spread the love

VIII Governu Konstitusional liu hosi Ministerio dos Assuntos dos Combatentes da Libertação Nacional e Secretario de Estado dos Assuntos dos Combatentes da Libertação Nacional, Liu-liu Sua Ex.Cia Sr. GIL DA COSTA MONTEIRO, “OAN SORU” la’o haleu Munisípiu sanulu resin rua (12) inklui RAEO, hodi halo sosializasaun kona ba Kriasaun Fundu Investimentu Veteranos, ne’ebé hahu hosi Munisípiu Aileu, iha loron 30 Outubru 2018 to’o remata iha Munisípiu Dili, iha loron 30 Abril  2019. Hafaoin sosialzasaun remata,  kontinua fali ho enkontru Rejionál ho objetivu hodi husu aseitasaun a nível rejionál iha loron 15 Novembru 2019, ikus liu mak hala’o Kongresu Nasionál Veteranus iha loron 19 – 21 Dezembru 2019 hodi hasai Deliberasaun, hodi fo kompeténsia ba SEACLN momentu ne’ebá hodi implementa polítika Kriasaun Fundu Investimentu Veteranus.

Iha fulan Marsu 2022, mediante  aprovasaun ba sétima altersasaun hosi Decreto Lei maka atribui kompeténsia ba CCLN (Conselho dos Combatentes da Libertação Nacional), atu nune’e bele halo desizaun hotu – hotu ba Fundo de Investimento dos Veteranos.

Atu bele asegura no promove polítika kriasaun Fundu Investimentu Veteranus maka, iha fulan no mos tinan ne’ebé hanesan CCLN  prepara no estabelese :

  1. Regulamentu Jestaun Fundu
  2. Rejimentu Internu
  3. Manual Finansas
  4. Jestaun Kontabilidade
  5. Manual Aprovizionamentu

Aleinde promove polítika kriasaun Fundu Investimentu Veteranus, Conselho dos Combatentes da Libertação Nacional mos iha komitmentu hakarak kria Fundu ne’ebé temi ona ho nia objetivu atu garante sustentabilidade finanseira, kriasaun negósiu ne’ebé auto-sustentável, halo diverisfikasaun ba investimentu nu’udar forma ida ho inisiativa ida di’ak no baze ida forte hodi bele uza osan atu harii setór privadu ka setór públiku. Bazeia ba hanoin ida ne’e iha tinan 2022, CCLN konsegue estabelese Companhia Nacional dos Combatentes e Veteranos S.A. (CNCV,SA).

Atu kontinua hametin, dezenvolvimentu no garante sustentabilidade ba futuru, ho nune’e iha tinan 2024 CCLN estabelese tan Fundo de Investimento dos Veteranos S.A (FIV, SA) ho Fundo de Investimento Estratégico S.A. (FIE,SA), Companhia Nacional dos Combatentes e Veteranos, S.A (CNCV, S.A) hodi sai nu’udar asionista.

Aleinde ida ne’e CCLN konsegue estabelese ka hamosu tan instituisaun banku ida ho naran “Banco do Nosso Futuro, S,A (BNF, S.A)”, ne’ebé iha loron 4 Setembru 2025, hala’o ona inagurasaun ofisiál ba Banco refere ne’ebé marka prezensa mos hosi Presidente Repúblika RDTL no Primeiru Ministru hosi IX Governo Konstitusionál.

Tuir mai ita haree hamutuk dadus  hosi saida maka iha prátika mediante investimentu ne’ebé iha, hanesan hatene  emprega ona timor oan lubuk ida, ne’e hanesan sasukat ida hosi investimentu ne’ebé mensiona ona iha leten.Tuir mai ita haree detallus hosi unidades investimentu ne’ebe fo ona atendimentu ba Instituisaun Públiku, Instituisaun Privadu no Instituisaun Semi Privadu mak hanesan tuir mai:

1). Investimentu Liu hosi Kompañia CNCV, S.A

A. Companhia Nacional dos Combatentes e Veteranos, S.A kria ona investimentu liu hosi atividade Unidade Neen ( 6) mak hanesan tuir mai:         

a. Unidade Seguransa e Protesaun

b. Unidade Limpeza

c. Unidade Suku Roupa / Alfaiate   

d. Unidade Ofisina Mekaniku

e. Unidade Fornesimentu Kaixaun no Refrizer

f. Unidade Konstrusaun ba Obra (Estradas, Valetas, Uma etc)

 

B. Ekipamentu ne’ebe mak Fasilita Servisu operasional hodi bele asegura efektividade ba implementasaun obras CNCV, S.A

  • Ekipamentu pezadus (ekipamentu ne’ebe sufisiente bele hala’o servisu iha area kontrusaun no sst)

2. Investimentu Liu Hosi Banco do Nosso Futuro S.A 

A. Banco do Nosso Futuro, S.A

Banco do Nosso Futuro S.A, nu’udar banku komersiál ida ne’ebe mai ho nia visaun no misaun hodi fo atendimentu dignu iha área finanseiru no nudar sai bé matan ba investimentu hotu-hotu.

3. Investimentu Liu hosi FIE, S.A

Dadaun ne’e FIE, S.A hala’o hela nia preparativu ba investimentu oioin mak hanesan atividade Peskas, Agrikultura, Pekuáriu etc… ne’ebé sei kria mos oportunidade  ba empregu  iha futuru hodi bele redúz táxa dezempregu iha Timor-Leste.